Supermarkten lopen vast in de eiwittransitie: les voor cateraars en locaties

Dertien supermarkten, één uitkomst

In maart 2026 publiceerden de Green Protein Alliance en ProVeg Nederland voor het derde jaar de landelijke eiwitverhouding van de Nederlandse supermarkten, gemeten met de Eiweet-methode over 2025 bij dertien ketens, van Albert Heijn, Jumbo en Lidl tot Picnic, Ekoplaza en Odin. De uitkomst is dat het aandeel plantaardig eiwit in de verkoop rond de 40 procent blijft hangen, dat de meeste individuele ketens nauwelijks van hun plek komen en dat de spreiding vooral wordt bepaald door het type winkel, met een biologische keten als Odin op 67 procent en de grote ketens rond het gemiddelde. De rapporteurs concluderen dat individuele supermarkten tegen grenzen aanlopen en dat branchebrede afspraken nodig zijn, en die conclusie is voor de eventsector de moeite waard, omdat dezelfde vraag zich daar voordoet: kan één locatie of één cateraar de verhouding alleen verschuiven, of is het een kwestie van samen doen.

Waarom een individuele supermarkt vastloopt

De verklaring in het rapport is dat een supermarkt die alleen vooroploopt, klanten verliest aan de buurman. Wie vlees kleiner verpakt, minder aanbiedingen op kip doet en de plantaardige alternatieven vooraan zet, ziet een deel van de klanten die dat niet willen naar een concurrent gaan die het niet doet, en de eiwitverhouding van de ene keten verbetert dan ten koste van marktaandeel zonder dat de landelijke verhouding beweegt. Elf ketens hebben zich via een campagne van Wakker Dier verbonden aan 60 procent plantaardig in 2030 en de rest volgt het overheidsdoel van 50 procent, maar het rapport laat zien dat die toezeggingen individueel niet worden gehaald zolang de spelregels per keten verschillen. Vandaar de oproep om afspraken over de hele branche te maken, over verpakkingsgroottes, promoties en schapindeling, zodat niemand hoeft te vrezen dat een duurzamere keuze een concurrentienadeel wordt.